چاوەڕوانی...
نوسراوە لە لایەن Mhammad SalmMay 28, 2025
زانیاری گشتی
زانیارییە سەرەتاییەکان
- پۆلێنکردنی دەرمان: دەرمانی دژە تشنج (Anticonvulsant) و سەقامگیرکەری باری دەروونی (Mood Stabilizer)
- گروپی کیمیایی/چارەسەری: Phenyltriazine
- میکانیزمی کردار: لامۆتریجین کار دەکات بە ڕێگریکردن لە دەردانی ماددە کیمیاییەکانی وروژێنەر (excitory neurotransmitters) لە مێشکدا، بەتایبەتی گلوتەمەیت. وا دادەنرێت کە ئەمە بە هۆی بلۆک کردنی کەناڵەکانی سۆدیۆم (sodium channels) و کالسیۆم (calcium channels) لە دەمارەخانەکاندا ڕوو دەدات، کە یارمەتی کۆنتڕۆڵکردنی چالاکییە زیادەڕۆییەکانی مێشک دەدات کە دەبنە هۆی تشنج یان ناجێگیری لە باری دەروونیدا.
تایبەتمەندییە دەرمانناسییەکان
- ڕێژەی مژینی: بەخێرایی لە ڕیخۆڵەکانەوە دەمژرێت.
- بەردەستبوونی زیندەیی: نزیکەی %100.
- نیوە تەمەن: نزیکەی ٢٤ بۆ ٣٥ کاتژمێر، بەڵام لەگەڵ دەرمانەکانی تردا دەگۆڕێت.
- لوتکەی چڕیی پلازما: لە ماوەی ١.٥ بۆ ٥ کاتژمێردا دەگاتە لوتکە.
بەکارهێنانی پزیشکی
- بەکارهێنانی سەرەکی: چارەسەری نەخۆشییەکانی گەشکە و نەخۆشی دوو جەمسەری (bipolar disorder).
- بەکارهێنانی لاوەکی: هەندێک جار بۆ ئازاری دەماری ڕوخسار (trigeminal neuralgia) و سەرئێشەی درێژخایەن بەکاردێت.
- مەرجەکانی ئامانج: ئەو کەسانەی کە گەشکەیان هەیە یان نەخۆشی دوو جەمسەرییان هەیە.
- سودەکانی چارەسەرکردن: کۆنتڕۆڵکردنی گەشکەکان، کەمکردنەوەی حاڵەتەکانی خەمۆکی و مانیا لە نەخۆشی دوو جەمسەریدا.
کاریگەرییەکانی دەرمان
- کات بۆ کاریگەری: لە گەشکەدا، کاریگەرییەکە لە ماوەی چەند ڕۆژێکدا دەردەکەوێت. بۆ نەخۆشی دوو جەمسەری، چەند هەفتەیەکی پێویستە.
- ماوەی کارکردن: تا ئەو کاتەی بەردەوام دەخورێت.
- کارلێکەکانی دەرمان: کارلێکی هەیە لەگەڵ دەرمانەکانی دژە تشنج (anticonvulsant) و هۆرمۆنەکانی کۆنتڕۆڵکردنی منداڵبوون (hormonal contraception).
- مەودای چارەسەری: مەودایەکی دیاریکراوی هەیە، پێویستە پشکنینی خوێن بکرێت بۆ دڵنیابوون لە ئاستی دروست.
تایبەتمەندییە سەرەکییەکان
- تایبەتمەندی تایبەت: دەبێت بە وریاییەوە دەستپێبکرێت و وردە وردە زیاد بکرێت بۆ ڕێگریکردن لە دروستبوونی زیپکەی پێست (skin rash) کە مەترسیدارە.
- سوودەکانی: یارمەتی کۆنتڕۆڵکردنی تشنج دەدات و باری دەروونی سەقامگیر دەکات.
- گرنگی کلینیکی: پێویستە بە ڕێنمایی پزیشک بەکاربهێنرێت و بەردەوام پشکنینی خوێن بکرێت.
- پرۆفایلی سەلامەتی: لەوانەیە زیپکەی پێست، سەرگێژخواردن، و دڵتێکەڵهاتن دروست بکات.
نیشانەکانی بەکارهێنان
- * Treatment of partial seizures and generalized tonic
- clonic seizures in adults and children.
- * Treatment of Lennox
- Gastaut syndrome in adults and children.
- * Maintenance treatment of bipolar I disorder to delay the time to occurrence of mood episodes (depression, mania, hypomania, mixed episodes).
- * May be used as adjunctive therapy in epilepsy, meaning it's used alongside other anti
- seizure medications.
کاریگەرییە لاوەکییەکان
کاریگەرییە باوەکان
- threatening (Stevens
- Johnson syndrome or toxic epidermal necrolysis).
- * Headache: A common side effect, usually mild and transient.
- * Dizziness: Can occur, especially when starting the medication or increasing the dose.
- * Nausea and Vomiting: Gastrointestinal side effects are possible, but usually mild.
ئاگادارییە مەترسیدارەکان
- لامۆتریجین دەتوانێت ببێتە هۆی زیپکەی مەترسیدار لەسەر پێست
- بەتایبەتی لە سەرەتای چارەسەردا. دەبێت دەستبەجێ سەردانی پزیشک بکرێت ئەگەر هەر زیپکەیەک دەربکەوێت. پێویستە بە وریاییەوە بەکاربهێنرێت لەو کەسانەی کە کێشەی گورچیلەیان هەیە یان جگەریان هەیە. دەرمانەکە نابێت بەشێوەیەکی لەناکاو ڕابگیرێت
- چونکە دەبێتە هۆی زیادبوونی ئەگەری تشنج.
دووگیانی و شیرپێدان
- لامۆتریجین دەتوانێت ببێتە هۆی زیپکەی مەترسیدار لەسەر پێست، بەتایبەتی لە سەرەتای چارەسەردا. دەبێت دەستبەجێ سەردانی پزیشک بکرێت ئەگەر هەر زیپکەیەک دەربکەوێت. پێویستە بە وریاییەوە بەکاربهێنرێت لەو کەسانەی کە کێشەی گورچیلەیان هەیە یان جگەریان هەیە. دەرمانەکە نابێت بەشێوەیەکی لەناکاو ڕابگیرێت، چونکە دەبێتە هۆی زیادبوونی ئەگەری تشنج.
0
✓ پێداچوونەوەی پزیشکی کراوە
پێداچوونەوە کراوە لەلایەن: Mhammad Salm,
بەرواری پێداچوونەوە: 28.05.2025
دوا نوێکردنەوە: 12.12.2025
هەموو ناوەڕۆکەکانمان لەلایەن پزیشکە پسپۆڕەکانی ئەنجومەنی ڕاوێژکاریمانەوە پێداچوونەوە دەکرێن. ئەنجومەنی ڕاوێژکاری ببینە
یارمەتیمان بدە بۆ باشترکردنی ناوەڕۆکەکانمان
دەرمانی هاوشێوە و پەیوەندیدار
دەرمانە پەیوەندیدارەکان
Depakote (دیپاکۆت), Divalproex (دیڤالپرۆیکس), Epival (ئیپیڤاڵ), Valpro (ڤالپرۆ)
دیڤالپرۆیکس دەرمانێکە کە بەکاردێت بۆ چارەسەرکردنی جۆرە جیاوازەکانی گەشکە (سەرع)،...
Ativan, Lorans, Temesta, Tavor
زانیارییە فارماکۆلۆژییەکان: لۆرازیپام (Lorazepam) دەرمانێکی زۆر چالاکە لە خ...
Lyrica, Pregabalin Sandoz, Pregabalin Teva
• زانیارییە فارماکۆلۆژییەکان: - پۆلی دەرمان و میکانیزمی کارکردنی دەرمان (Mechani...
Neurontin, Gralise, Horizant
• زانیارییە سەرەتاییەکان: - پۆلێنکردنی دەرمان: دەرمانی دژە تشنج (Anticonvulsant)...
Depakote, Depakene, Stavzor
• زانیارییە سەرەتاییەکان: - پۆلێنکردنی دەرمان: دەرمانی دژە تشنج (Anticonvulsant)...
Dilantin, Phenytek
• زانیارییە سەرەتاییەکان: - پۆلێنکردنی دەرمان: دژە تشنج - گروپی کیمیایی/چارەسەری...