کەمیی خوێن بۆ دڵ بەبێ نیشانە

نیشانە باوەکان

• نیشانە سەرەتاییەکان:
• زۆرجار هیچ نیشانەیەکی ئاشکرا نییە (بێدەنگ).
• هەندێک جار هەستکردن بە ماندوێتییەکی زۆر لە کاتی چالاکییەکاندا.
• هەندێک جار هەناسەتەنگییەکی کەم لە کاتی چالاکییەکاندا.
• هەندێک جار هەستکردن بە ناڕەحەتییەکی کەم لە سنگدا کە بە ئازار دانانرێت.
• هەندێک جار هەستکردن بە سووتانەوە لە گەدەدا کە لەگەڵ ئیسکیمیا تێکەڵ دەکرێت.
• نیشانە پێشکەوتووەکان:
• لەناکاو ئازاری سنگ (ئەنجینا) کە پێشتر نەبووە.
• هەناسەتەنگی توند کە لەگەڵ چالاکییەکان یان لە کاتی پشوودا ڕوودەدات.
• سەرگێژخواردن یان بورانەوە.
• دڵەکوتێ یان لێدانی دڵ بە شێوەیەکی ناڕێک.
• ئارەقکردنەوەی سارد.
• دڵتێکەڵهاتن یان ڕشانەوە.
• ئازار لە باڵەکاندا، بەتایبەتی باڵی چەپ.
• ئازار لە شانەکاندا یان ملدا.
• ئازار لە فەکدا.
• هەستکردن بە ترسێکی زۆر یان دڵەڕاوکێ.

• دەستنیشانکردنی ئیسکیمیای بێدەنگ ئاڵۆزە چونکە هیچ نیشانەیەکی ئاشکرا نییە. پزیشک دەبێت پشت بە چەندین پشکنین ببەستێت بۆ دەستنیشانکردنی ئەم حاڵەتە.
• پشکنینی کلینیکی: پزیشک مێژووی تەندروستی نەخۆشەکە وەردەگرێت و پشکنینی جەستەیی ئەنجام دەدات. ئەمە دەتوانێت یارمەتیدەر بێت بۆ دەستنیشانکردنی هۆکارەکانی مەترسی نەخۆشییەکانی دڵ، وەک پەستانی خوێنی بەرز، کۆلیسترۆڵی بەرز، یان شەکرە.
• پشکنینی تاقیگەیی: پشکنینی خوێن دەتوانێت یارمەتیدەر بێت بۆ دەستنیشانکردنی هۆکارەکانی مەترسی نەخۆشییەکانی دڵ، وەک کۆلیسترۆڵی بەرز و شەکرە. هەروەها، پشکنینی خوێن دەتوانێت یارمەتیدەر بێت بۆ دەستنیشانکردنی ئەو ئەنزیمانەی کە لە کاتی زیانگەیاندن بە ماسولکەی دڵ بەرز دەبنەوە (وەک Troponin).
• وێنەگرتن:
• ئیلیکترۆکاردیۆگرام (ECG): ئەم پشکنینە چالاکییە کارەباییەکانی دڵ تۆمار دەکات و دەتوانێت نیشانەکانی ئیسکیمیا دەربخات، بەتایبەتی لە کاتی ئازاری سنگدا.
• ئیلیکترۆکاردیۆگرام لەژێر سترێسدا (Stress ECG): ئەم پشکنینە لە کاتی وەرزشکردن یان بەکارهێنانی دەرمانێک کە دڵ خێراتر لێبدات ئەنجام دەدرێت. ئەمە دەتوانێت یارمەتیدەر بێت بۆ دەستنیشانکردنی ئیسکیمیای بێدەنگ کە تەنها لە کاتی چالاکیدا ڕوودەدات.
• ئیکۆکاردیۆگرام (Echocardiogram): ئەم پشکنینە وێنەی دڵ بە بەکارهێنانی شەپۆلی دەنگی دروست دەکات و دەتوانێت یارمەتیدەر بێت بۆ دەستنیشانکردنی کێشەکانی دڵ، وەک گەورەبوونی دڵ یان کێشە لە ماسولکەی دڵدا.
• پشکنینی ئەتۆمی دڵ (Nuclear Stress Test): ئەم پشکنینە ڕێژەی خوێن بۆ دڵ لە کاتی پشوودا و لە کاتی سترێسدا دەپێوێت.
• ئەنجیۆگرافی خوێنبەرەکانی دڵ (Coronary Angiography): ئەم پشکنینە بۆ بینینی خوێنبەرەکانی دڵ بە بەکارهێنانی ڕەنگ و تیشکی ئێکس ئەنجام دەدرێت. ئەمە ڕێگایەکی زۆر وردە بۆ دەستنیشانکردنی تەسکبوونەوە یان گیرانی خوێنبەرەکانی دڵ.
• پشکنینە تایبەتییەکان:
• هۆڵتەر مۆنیتەر (Holter Monitor): ئامێرێکە کە بۆ ماوەی ٢٤-٤٨ کاتژمێر بە نەخۆشەکەوە دەبەسترێت بۆ تۆمارکردنی لێدانی دڵ و دەستنیشانکردنی دڵەکوتێ.
• ئەنجیۆگرام سی تی سکان (CT Angiogram): جۆرێکە لە سکانی سی تی کە وێنەی خوێنبەرەکانی دڵ دەخاتەڕوو.